Snoeien! Met het mes op de keel.

04/11/2020 - Eén van de belangrijkste werkzaamheden in de wijngaard is het snoeien, al was het maar om de gevolgen op de leefbaarheid van een bedrijf en de kwaliteit dat het voortbrengt.

De wingerd was oorspronkelijk een slingerplant, die zich langsheen bomen een weg zocht naar het zonnelicht, nodig voor de fotosynthese. Op die wijze produceerde ze meer hout dan vruchten. Dit fenomeen, gekend als acrotonie, is ingenieus maar tevens verspillend. Inderdaad de knopjes die het hoogst ontstaan, vormen bepaalde hormonen die beletten dat er lager nog knopjes groeien. Zo belemmert de laatste generatie de werking van vorige generaties.

De taak van de wijnbouwer bestaat erin deze willekeurige ontwikkeling te bedwingen en de wingerd langs palen te leiden, om plaats te maken voor de landbouwtuigen, het aantal knopjes of ogen te beperken en zodoende de kwaliteit van de wijn te beïnvloeden.

Het snoeien begint nadat de anticyclonale ontwikkelingen van november de bladeren hebben weggeblazen.

In de Roussillon-Languedoc onderscheidt men drie snoeiwijzen:

– De bekervorm (taille en gobelet), die zich kenmerkt door een korte stam met breed openstaande vertakkingen in alle richtingen. Vooral de cariginan, grenache en mourvèdre worden zo gesnoeid.

De Royat-vorm (cordon de Royat) is een korte snoei, die de vruchtbare delen op twee horizontale takken, één langs elke zijde van de stam, uitstrekt. Het merendeel van de Syrah is in Royat-vorm.

– De Guyot-methode, die één lange twijg laat en één korter twijgje (courson), met 2 ogen waar men het volgende jaar kan op terugvallen. Zoals in Bordeaux, vooral gunstig voor merlot en cabernet.

Als het er alleen op aankwam de ranken te moeten inkorten, zou snoeien geen probleem zijn, maar er is de wijze waarop dat gebeurt, die belangrijk is.

Het is ingewikkelder dan men zou denken en het is dan ook moeilijk gekwalificeerd personeel te vinden, die in weer en wind kunnen snoeien, de vruchtdragers en ander hout kunnen onderscheiden en voldoende consciëntieus zijn om ook de delen met “dieven” en andere ongewenste takken weg te snijden.

Afhankelijk van de snoei, het terrein en de weelderigheid van de plant, varieert een gesnoeide wijnstok van 200 bladeren met 1,15 m² bladoppervlakte, waarvan 1 m² nuttige oppervlakte, tot 900 bladeren en 6,5 m² bladoppervlakte, waarvan slechts 2,5 door de zon benut wordt. In het eerste geval is de snoei geoptimaliseerd omdat een maximum aantal bladeren fysiologisch actief zijn. In het tweede geval zullen de bladeren in het midden snel vergelen en hun actieve rol verliezen en vervolgens een groot deel van de energie opslorpen die in principe nodig is voor de goede rijping van de druiven.

Het normaal aantal personeelsleden volstaat hiertoe niet; men moet tijdelijk aanwerven. Maar steeds minder en minder jongeren zien het in de landbouw zitten. Het werk wordt te hard geacht, zeker het snoeien, dat in gure weersomstandigheden plaats heeft, terwijl ook het statuut van de landbouwarbeider gedevaloriseerd is. En de ervaren rotten zijn steeds zeldzamer. Er is dus  schaarste, maar het probleem wordt nog erger door malafide “zwartwerkers”.

De sociale wetgeving steekt zo goed in elkaar, dat de jongeren al erg gemotiveerd moeten zijn en over een verdomd oprechte persoonlijke fierheid moeten beschikken om een officiële salarisfiche te aanvaarden. Zo iemand loopt al gauw de kans de pispaal te worden voor zijn vrienden, die zelf genieten van een minimum gewaarborgd inkomen, met daar bovenop dikwijls een uitkering voor logement. Die vrienden nemen genoegen met drie à vier maanden snoeien en 3 weken oogst, alles is “in ‘t zwart ”, en toch beschikken zij over hetzelfde loon, met een bonus van zeven maanden verlof. De ouderen, op prepensioen of pensioen en officieel beperkt qua bijklussen, halen hun neus op om hiervan aangifte te doen. Voor de bedrijven die niet aan een minimum forfait onderworpen zijn en niet over een zwarte kas beschikken maar elke uitgave moeten verantwoorden, wordt de situatie met de dag somberder. En mechanisatie is nog niet voor morgen. Een levensgroot probleem doemt op en zet bij vele wijnboeren het snoeimes op de keel!

Voor meer “Oeno”, klik hier 

Geef een reactie