Wijnstreek van Bordeaux verwoest door vrieskou

15/05/2017 - Eind april zakten de temperaturen in de wijnstreek van Bordeaux twee keer onder nul, op het moment dat de wijnstokken niet alleen gestart waren met uitbotten maar ook met het vormen van groen.
Op 21 en 22 april kreeg trouwens heel Frankrijk te maken met een eerste koudegolf, waarbij de wijnstreken van de Elzas, Champagne, Loire en Hérault reeds getroffen werden.
In Bordeaux schatte men dat op de avond van 21 april ongeveer 10.000 hectare, tussen 5 en 80%, aangetast was.

Vreemd is dat precies ook op 21 april, maar dan in 1991, Bordeaux getroffen werd door vrieskou.
In 2017 slaakten op dat moment de wijnbouwers een zekere zucht van opluchting, door te zeggen dat het deze keer gelukkig niet zo erg was dan in 1991.
Maar één week later, op 27 en 28 april, kreeg Bordeaux te maken met een tweede koudegolf, met temperaturen van -5°C, en verspreidde de chaos zich in alle wijngebieden.

Alle appellations werden getroffen, uitzonderingen zijn er niet, de ene al erger dan de andere.

En in dezelfde wijngaarden is het ene perceel er al ernstiger aan toe dan het andere.

Wijngaarden die het meeste gespaard bleven zijn deze die voor een deel beschermd zijn door het microklimaat van het estuarium. Zo werd het noorden van de Médoc iets minder getroffen en bleven de appellations Saint-Julien, Pauillac en Saint-Estèphe het meeste gespaard, hoewel de vrieskou toch tussen de 10 en 50% van dit wijngebied aantastte.

Meer richting het zuiden van het estuarium, daar is het slechter gesteld en praat men in Margaux over 50 tot 80% van de wijngaarden die verloren zijn. Meer landinwaarts, in Listrac en Moulis, daar zijn 80 tot 100% van de wijngaarden verwoest door de vrieskou.

Verder stroomopwaarts van het estuarium, op de oevers van de Garonne, werden de wijnstreken van de Graves en Sauternes voor 50 tot 100% getroffen. Pessac-Léognan werd tussen 10 en 50% geraakt. Ook op de rechteroever, in de Côtes de Bordeaux, Cadillac en aan de onderkant van Entre-deux-Mers, daar wordt gezegd dat ze nog relatief veel geluk hadden en situeert de impact zich tussen 10 en 50%.

Daarentegen, op de rechteroever van het estuarium en op de rechter- en linkeroever van de Dordogne, laat ons zeggen van de streek van Blaye tot Sainte-Foy-Bordeaux, daar is het huilen met de pet op. Meer dan 50% werd verwoest, met in het hart van Entre-deux-Mers, in de Bourgeais en de Libournais (Fronsac, Saint-Emilion, Castillon) wijngaarden die voor 80 tot 100% morsdood zijn. Deze wijnstreken doorkruisen is pure ellende: een zee van bruin waar zelfs geen enkel blad het overleefde.

Momenteel wordt er gezegd dat 80% van de wijnstreken van Bordeaux getroffen zijn.

Om de uiteindelijke balans te maken moet er minstens gewacht worden tot begin juni om te zien of een deel van de wijnstreken zich herpakt hebben. Sommige knoppen zouden opnieuw kunnen opgestart zijn en elke kale wijnstok heeft sowieso de neiging om zijn verlies te compenseren, dus er is nog een sprankeltje hoop. Niettemin moeten we ons verwachten aan een verlies van minimaal 50%, voor de hele wijnstreek van Bordeaux.

De stemming in Bordeaux is uitermate somber, niet moeilijk. Het economisch gevolg is dat er niet alleen de helft minder wijn kan geproduceerd worden, maar er zijn nog andere factoren die een rol spelen. Bordeaux telt ongeveer 115.000 hectare, om en bij de 8000 wijnbouwers en stelt 55.000 personen te werk, direct en indirect.

Buiten de industrie van de flessen, capsules, houten kisten, kartonnen dozen en houten vaten die op die manier geraakt worden, zijn er ook de vele arbeiders die deeltijds in de wijngaard werken (wegnemen van de overtollige scheuten, wegnemen en opentrekken van het bladerdek, oogsten …) en nu werkloos thuis zitten.

De kloof tussen rijke eigenaars en bescheiden wijnboeren zal dit jaar nog groter worden. Ik verklaar me nader. Rijke eigenaars lieten hun werknemers aanrukken met vuurpotten die in de wijngaarden werden aangestoken en zorgden met windmolens of helikopters voor een grotere luchtverplaatsing. In vergelijking met hun buren werd het risico op vrieskou in 2017 voor hen zo iets minder. Ook zullen ze het niet laten hun wijnprijzen van 2016, die nog niet bekend zijn, te verhogen. Dit ten gevolge van het catastrofale 2017 en dat vandaag uitgebreid in de media aan bod komt.

De meer bescheiden wijnbouwers daarentegen, buiten het feit dat ze gewoonweg dit jaar geen druivenoogst hebben of het moeten doen met wat er hen op het einde nog rest, hebben meestal de middelen niet om zich te laten verzekeren tegen een slechte oogst. Ook kunnen ze hun prijzen van de wijnen van 2016 niet verhogen, enerzijds omdat de markt daar niet ontvankelijk voor is en anderzijds omdat veel wijnbouwers hun oogst in bulk verkopen. En wat de wijnen van 2016 betreft, daar zijn de wijnverkopen reeds afgesloten. Er rest hen eenvoudigweg geen stock meer.

Voor veel wijnbouwers van Bordeaux ligt het faillissement op de loer. De kamer van Landbouw mobiliseerde reeds alle spelers binnen de wijnbouwsector: overheidsdiensten, gemeenschappen, wijnbouwsyndicaten, het CIVB, banken, verzekeraars …

Alle maatregelen moeten overwegen worden: fiscale maatregelen, uitstel van sociale bijdragen, invoering van deeltijdse werkloosheidssteun, ondersteuning van intrestbetalingen, overname van bankleningen, spreiden van betalingen, leningen bij de staatskas, uitstel van voorziene nieuwe aanplantingen, toelating van de aankoop van druiven, ter beschikking stellen van percelen tussen wijnbouwers en uiteraard de mobilisering van het VCI (Volume Complémentaire Individuel) dat een wijnbouwer toelaat stocks van voorgaande wijnjaren te gebruiken bovenop de maximale toegelaten opbrengst om zo de verliezen te compenseren, in dit geval die van wijnjaar 2017.

In afwachting van verdere beslissingen nam ondertussen een bekend handelshuis reeds initiatief. Zo biedt Etablissements Jean-Pierre Moueix uit solidariteit aan al hun leveranciers een extra van € 100 per tonneau (900 liter) die reeds in 2016 aangekocht werden.

Fabian Barnes

Voor meer “News”, klik hier

Geef een reactie